Kun je nog spelen?
Ik voelde me heel lang gek. Bovendien kon ik niet ontspannen. Ik kon niet gewoon genieten van het moment noch van spelen. Spontaan zijn was gewoon niet iets wat ik deed. Elke dag zat ik tussen mijn 14 en 18 jaar tussen de boeken. Het was niet om te studeren. Ik zocht naar zingeving.
Ik verdiepte me in Sartre en psychiatrie. Dat was intellectueel stimulerend, maar niet altijd zo grappig. De intentie was om mezelf te helpen als mijn moeder die zelfmoordneigingen had. Die wereld waarin ik vertoefde was zo ver gescheiden van het studentenleven waarin ik vertoefde.
Pas veel later werd ik me er volledig bewust van. Mijn partner bracht dit ter sprake. Toen realiseerde ik dat ik niet kon spelen.
Ze vertelde me dat ik altijd gewoon uitgecheckt leek. En gevoelloos. Ik begreep dat ik chronische dissociatie had. Een beschermende reactie. Decennia van sympathische activering eiste zijn tol op mijn lichaam.
Op een kerst ging ik naar huis en realiseerde me dat hetzelfde patroon in mijn familie zat. Er was weinig vreugde. Er werd weinig gevierd. Precies wat alleen maar te beschrijven is als een ietwat donkere wolk zonder spelen of zich vermaken. De disregulatie was een patroon. Spelen en relaxen was voor ons allemaal vreemd.
Veel later heb ik maandenlang mijn lichaam geholpen om te reguleren door goede slaap, voeding, zich vermaken en beweging. Ik was steeds minder aan het dissociëren. Op een dag keek mijn partner me aan en zei: “Je bent hoopvol! ” Ik was ontspannen, ik was op mijn gemak en glimlachte.
Wie zich herkent in het beschreven gezin met weinig ruimte voor gevoelens en vreugde, kan verder lezen in ** Ongezien opgegroeid van Lindsay C. Gibson. Een achtergrondboek over emotioneel onvolwassen ouders en de invloed op volwassen kinderen. De boeklinks zijn affiliatelinks: bij een aankoop ontvangen wij mogelijk een kleine vergoeding, zonder extra kosten voor jou.
Mijn lichaam was in ventrale vagal.
Vandaag volg ik workshops in @selfhealers.circle op play. Elke keer praten mensen over hoe moeilijk het voor hen is. Hoe ze het gevoel hebben dat ze het gewoon niet kunnen. Alleen al weten dat ik niet alleen ben, voelde echt helend.
Ik merk vandaag ook dat het lesgeven in rust mainstream wordt. En ik vind dat geweldig. Het is duidelijk dat we rust en aarding nodig hebben. En, ik weet ook dat sommige mensen zo vast zitten in sympathische activering dat ze dat niet kunnen. Hun zenuwstelsel is in gevaar modus. Dat vermoeide maar bedraad gevoel houdt ze tegen om te vertragen.
Bij het zoeken naar rust zonder jezelf onder druk te zetten past ** Zelfcompassie van Kristin Neff. Een aanvullende leestip over mildheid tegenover jezelf.
Natuurlijk is er niets mis met serieus zijn en een intellectuele uitdaging aangaan.
Natuurlijk zijn sommigen van ons serieuzer dan anderen. Het probleem begint wanneer je het gevoel hebt dat je buiten jezelf bent. Je kijkt toe hoe anderen van het leven genieten. Wanneer ernst en crisis het enige emotionele systeem zijn waar je toegang tot hebt. Wanneer het leven een dagelijks gevecht lijkt, omdat het voor je lichaam zo is.
Te ernstig zijn is een traumarespons.
Je isoleert jezelf op den duur van anderen waarmee je je zou kunnen vermaken. Sociale verbinding is een absolute must, zeker in de ontwikkelingsfase van onze persoonlijkheid. Dat is de reden waarom het zo moeilijk is om gewoon plezier te hebben als je het niet geleerd hebt. Maar het is nooit te laat om te leren genieten, te stoeien en ontspannen. Het is evenwel niet altijd een persoonlijk probleem. Het is moeilijk om te ontspannen als je in armoede leeft. Ook leven veel mensen in je omgeving met psychische stoornissen.
Bij de aandacht voor sociale verbinding en het toelaten van nabijheid sluit ** How to be the love you seek van Nicole LePera (Nederlandse editie) aan als bredere lectuur over relaties met ruimte voor jezelf en de ander.
Welke kleine stap past vandaag bij jou?
Misschien gaf dit artikel woorden aan iets wat je al langer voelde. Misschien roept het vragen op, of wil je één inzicht verder onderzoeken.
Sta even stil bij deze vraag:
Wat wil ik meenemen uit dit artikel, en welke kleine stap past bij mijn mogelijkheden van vandaag?
Je kunt één gedachte opschrijven, een groeitaak uit het artikel proberen, steun vragen of bewust tijd nemen om alles te laten bezinken. Je hoeft niets te forceren. Ook rust nemen kan een passende stap zijn.
Van overleven naar leven. Van verdoving naar verbinding. Op jouw tempo.
Vind jouw volgende stap
Wil je verder lezen, maar weet je niet waar te beginnen? Onze startpagina helpt je een gids te kiezen rond narcisme begrijpen, herstel, trauma, zelfreflectie, grenzen, communicatie, kritisch denken of solidariteit.
Start hier: vind de gids die bij jouw vraag past.
Herkenning en uitwisseling
Soms helpt het om te lezen hoe anderen met vergelijkbare vragen omgaan. In onze Facebookgroep vind je ruimte voor herkenning en uitwisseling.
Je kiest zelf of je meeleest of deelneemt aan een gesprek, en wat je over jezelf wilt delen. Je hoeft je verhaal niet te vertellen om erbij te mogen horen.
Was dit artikel waardevol voor jou? Bewaar het gerust om later opnieuw te lezen, of deel het met iemand voor wie het steun of inzicht kan bieden.
Zelfzorg en solidariteit vormen onze basis
Op narcisme.blog verbinden we persoonlijke groei met zorg voor elkaar. We bieden psycho-educatieve informatie, reflectievragen en praktische oefeningen om jezelf, relaties en maatschappelijke patronen beter te begrijpen.
We willen bijdragen aan meer bewustwording, gezonde grenzen, verbinding en menselijk handelen. Daarbij kijken we zowel naar wat iemand zelf kan oefenen als naar de steun en omstandigheden die daarvoor nodig zijn.
Menselijke waardigheid, respect en geweldloze communicatie staan centraal. We wijzen haat, geweld, discriminatie en racisme af.
We bespreken schadelijk gedrag en maatschappelijke mechanismen zonder mensen tot een etiket te reduceren. Onze informatie ondersteunt inzicht en reflectie en vervangt geen persoonlijke diagnostiek of behandeling.
Zie je een fout of heb je een inhoudelijke vraag?
We streven naar zorgvuldige, begrijpelijke en actuele informatie. Toch kan er een fout, onduidelijkheid of ontbrekende nuance in een artikel staan.
Meld een fout of stel je vraag via het contactformulier. Vermeld de link naar het artikel, de passage waarover het gaat en een korte toelichting. Voeg gerust een relevante bron toe als die je melding verduidelijkt.
Eén duidelijke melding via dit formulier helpt ons je vraag overzichtelijk te behandelen. We beoordelen meldingen zorgvuldig en corrigeren of vullen informatie aan waar nodig. Verzoeken om inhoud te verwijderen bekijken we individueel.
Dank je dat je meedenkt en helpt onze informatie te verbeteren.
Liefs,
Annemie en Johan Persyn-Declercq (auteurs)
update : 09102026
Wij vallen. Wij staan op. Wij groeien.
Je kunt ons gratis steunen door uw aankopen bij bol.com
Welke kleine stap past vandaag bij jou?
Misschien gaf dit artikel woorden aan iets wat je al langer voelde. Misschien roept het vragen op, of wil je één inzicht verder onderzoeken.
Sta even stil bij deze vraag:
Wat wil ik meenemen uit dit artikel, en welke kleine stap past bij mijn mogelijkheden van vandaag?
Je kunt één gedachte opschrijven, een groeitaak uit het artikel proberen, steun vragen of bewust tijd nemen om alles te laten bezinken. Je hoeft niets te forceren. Ook rust nemen kan een passende stap zijn.
Van overleven naar leven. Van verdoving naar verbinding. Op jouw tempo.
Vind jouw volgende stap
Wil je verder lezen, maar weet je niet waar te beginnen? Onze startpagina helpt je een gids te kiezen rond narcisme begrijpen, herstel, trauma, zelfreflectie, grenzen, communicatie, kritisch denken of solidariteit.
Start hier: vind de gids die bij jouw vraag past.
Herkenning en uitwisseling
Soms helpt het om te lezen hoe anderen met vergelijkbare vragen omgaan. In onze Facebookgroep vind je ruimte voor herkenning en uitwisseling.
Je kiest zelf of je meeleest of deelneemt aan een gesprek, en wat je over jezelf wilt delen. Je hoeft je verhaal niet te vertellen om erbij te mogen horen.
Was dit artikel waardevol voor jou? Bewaar het gerust om later opnieuw te lezen, of deel het met iemand voor wie het steun of inzicht kan bieden.
Zelfzorg en solidariteit vormen onze basis
Op narcisme.blog verbinden we persoonlijke groei met zorg voor elkaar. We bieden psycho-educatieve informatie, reflectievragen en praktische oefeningen om jezelf, relaties en maatschappelijke patronen beter te begrijpen.
We willen bijdragen aan meer bewustwording, gezonde grenzen, verbinding en menselijk handelen. Daarbij kijken we zowel naar wat iemand zelf kan oefenen als naar de steun en omstandigheden die daarvoor nodig zijn.
Menselijke waardigheid, respect en geweldloze communicatie staan centraal. We wijzen haat, geweld, discriminatie en racisme af.
We bespreken schadelijk gedrag en maatschappelijke mechanismen zonder mensen tot een etiket te reduceren. Onze informatie ondersteunt inzicht en reflectie en vervangt geen persoonlijke diagnostiek of behandeling.
Zie je een fout of heb je een inhoudelijke vraag?
We streven naar zorgvuldige, begrijpelijke en actuele informatie. Toch kan er een fout, onduidelijkheid of ontbrekende nuance in een artikel staan.
Meld een fout of stel je vraag via het contactformulier. Vermeld de link naar het artikel, de passage waarover het gaat en een korte toelichting. Voeg gerust een relevante bron toe als die je melding verduidelijkt.
Eén duidelijke melding via dit formulier helpt ons je vraag overzichtelijk te behandelen. We beoordelen meldingen zorgvuldig en corrigeren of vullen informatie aan waar nodig. Verzoeken om inhoud te verwijderen bekijken we individueel.
Dank je dat je meedenkt en helpt onze informatie te verbeteren.
Liefs,
Annemie en Johan Persyn-Declercq (auteurs)
update : 09102026
Wij vallen. Wij staan op. Wij groeien.