Minder bekend is hoe het redder syndroom ontstaat.
Een niet-NPD – een persoon met een narcistische stoornis – baseert zich op eigen kracht. Ze vertrouwen op hun kennis en vaardigheden. Als zij denken dat dit afdoende is, proberen ze de gedragsproblemen van een NPD goed te maken. Hierdoor ontwikkelt zich het reddersyndroom.
Anders gezegd, niet NPD-redders en goed intenderende mensen proberen om hun eigen vermogen te gebruiken. Ze willen verandering in anderen te bereiken. Het reddersyndroom gebruikt de hulp van kracht, invloed, overtuiging, dwang of charme.
Voorbeelden van redder syndroom.
Een verloofde wiens toekomstige echtgenoot ontploft in een vlaag van woede, maakt de keuze om de bruiloft verder te zetten. Ze denkt: “Ik kan hem veranderen na de bruiloft.” Een ouder met een kind met een persoonlijkheidsstoornis dat oplossingen zoekt door een betere ouder te zijn.
Een man in een agressieve relatie die beslist om “van haar te houden ondanks de pijn.” Een mishandelde vrouw besluit om niet te zoeken naar professionele hulp. Ze verkiest om harder te werken aan zichzelf.
Een partner in een relatie probeert om de vrede te bewaren thuis. Hij doet dit door alles zo “perfect” mogelijk te maken. Een kind van een persoonlijkheidsgestoorde ouder die probeert om zijn liefde te winnen door academische prestaties.

De aantrekkelijke rol van een persoon met een redder syndroom.
Meestal engageren oplossers en redders zich in uiterst nobele activiteiten. Precies als martelaren, offeren ze hun eigen doelen en verwachtingen voor het belang van de andere persoon op. Natuurlijk zijn er redenen waarom veel van ons, als niet NPD onszelf in die rol vastzetten.
Is de rol van de persoon met een redder syndroom nobel?
Dit soort zelfopoffering wordt aangemoedigd door de populaire culturele en religieuze overtuigingen. Voor eerst is er een sterk cultureel verhaal dat ons leert dat het edeler is te geven dan te ontvangen.
Namelijk ook dat degenen die deze filosofie toepast, zal zegevieren op het einde. Aan de andere kant zijn onze culturele helden mensen die zichzelf gemarteld of opgeofferd hebben voor een doel. Sommigen van ons lijden in stilte. We hopen dat we winnen door de bewondering van vrienden en familie.
Dienen we altijd actie te ondernemen in een relatie met een NPD?
Soms, als de wereld om ons heen implodeert van gekke vernietiging, kan het dom zijn om niets te doen. Het kan ook naïef zijn. Tenminste, als we onze weg door een jungle moeten boren hebben we iets te doen.
Ook daardoor hebben we een taak om onze energie op te richten.
Onze energie richten op het herstel van de narcist om de realiteit van geen liefde te kennen te kunnen aanvaarden. Maar heb je controle over het herstel van de narcist? Het kan therapeutisch zijn om onze frustratie en verwarring weg te werken. Dit doen we door te werken aan een project zoals het herstel van een narcist. Want wees gerust het is eindeloos.
Soms kan de extra adrenaline die we krijgen door de conflicten met onze NPD-gezinsleden worden doorgegeven. Dit kan leiden tot een “supermenselijke kracht”. Deze kracht kan ons tot verbazingwekkende resultaten brengen.
Is er sprake van immanente rechtvaardigheid omwille van onze slachtofferrol tegenover een NPD?
Sommigen van ons, religieus of niet, bekijken het universum als een ruimte waar we allemaal gelijk worden op het einde. Als een soort van emotionele bankrekening, betalen we met onze inspanningen en offers.
We hopen en geloven dat op een dag we in aanmerking komen voor een grote prijs in deze wereld. Of misschien in de volgende. Gesteld dat dat klopt dan zullen we alles wat we hebben gezaaid oogsten, met rente.
Schuld en Fierheid bij het slachtoffer met een redder syndroom.
Sommigen van ons, terwijl we hard werken aan onszelf of aan “de relatie”, hebben een verborgen wraak.
In het geheim plannen we. We wachten op de dag waarop onze geliefde “Het licht zal zien”. Hij komt “tot bezinning” en zal terugbetalen wat verschuldigd is. Dat zal een mooie revanche zijn. We kunnen in het geheim verwachten dat onze geliefde naar ons toe komt.
Vervolgens zal hij erkennen alles wat hij jou heeft aangedaan. Daarna zal hij zijn waardering tonen waarvoor jij voor hem hebt gedaan. Om vervolgens onze vergeving te vragen. Fout toch?
Dus, wat is er mis met een persoon met een redder syndroom?
Het probleem met de “fix-it” of “redder” houding van een persoon met een redder syndroom is complex. Dit geldt vooral over het omgaan met een NPD. Persoonlijkheidsstoornissen zijn echte psychische aandoeningen. Dat betekent dat de stoornis diepe wortels heeft in de neurologie van deze mensen.
Maar ze brengen ook schade aan de neurologie van de mensen die dat verdragen. Net zoals je niet kan genezen van iemand anders infectie door het nemen van een antibioticum voor hen. Ook kun je niet genezen van iemand anders persoonlijkheidsstoornis door het veranderen van je eigen gedrag. Het is ook niet mogelijk door te compenseren voor hen.
Kortom, je kunt ze niet redden.
De hoeveelheid energie en tijd dat je erin stopt, kan ze niet redden. De mate van je motivatie helpt ook niet. Zelfs je zorgen en de wens dat je het kon, maken geen verschil.
We geloven dat we beter weten dan iemand anders hoe ze hun conflict moeten oplossen. Of we denken dat we beter toegerust zijn om dat te doen. Dit leidt ons tot ingrijpen. We proberen ze op een manier te ‘redden’ die hen ontkracht. Het remt hun vermogen om het zelf op te lossen. Tenslotte worden we een deurmat.
Helaas, mensen die lijden aan een narcistische persoonlijkheidsstoornis zijn niet in staat om zichzelf te repareren.
Er zijn weinig bekende behandelingen voor persoonlijkheidsstoornissen. Wel bestaan er behandelprogramma’s om de symptomen te verminderen. Als de NPD goed meewerkt, kan therapie leiden tot een drastische verbetering. Dit geldt voor de kwaliteit van het leven van mensen met NPD en ook voor degenen die bij hen inwonen.
De inspanning voor herstel stopt niet.
Echter, juist zoals een herstelde alcoholist een alcoholist blijft, kan zijn inspanning en inzet voor soberheid niet verminderen. Daarom dat een herstellende persoon die lijdt aan een NPD nog altijd een persoon is die lijdt aan NPD. Daarom zal hij altijd in herstel blijven. De inspanning voor herstel is nooit klaar.
Dit is op geen enkele manier een uiting van subjectieve of kleingeestige neerbuigendheid. Het is niet gericht op mensen die lijden aan NPD of op degenen die hebben gewerkt aan het herstellen. Er zijn mensen die veel hebben opgeofferd om te herstellen van persoonlijkheidsstoornissen. Velen hebben in dat herstel een grote kracht getoond om het herstel te laten voorgaan boven hun omstandigheden.
Je kunt niet, door aan jezelf te werken, de persoonlijkheidsstoornis in een andere persoon genezen. Het kan dat daardoor de communicatie verbetert. Maar het voornaamste is dat jij je leven realiseert. Je kijkt niet hulpeloos en machteloos toe hoe je leven wegglipt.
Wat je kunt doen is leren wat wel werkt en dat is niet het reddersyndroom.
Daarom geef ik je belangrijke creatieve ideeën en werktuigen in de links van deze site, zoals instellen van betere grenzen. Leren hoe je daadwerkelijk reageert op gemeenschappelijke kenmerken en gedragingen. Of werken aan onszelf en onze eigen persoonlijkheid.
Een narcist kan werken aan zijn empathisch vermogen. Hij kan dit doen door zich in te zetten voor mensen die het minder goed hebben dan hij. Zo heb jij geen excuus om je eigen leven niet te realiseren, onafhankelijk van de omstandigheden. Weet ook dat de reddende engel voor een narcist spelen zeker niet leidt tot verandering van gedrag. Integendeel, het bevordert zijn abnormaal gedrag.
Het begin van verandering van de NPD ligt volledig in de erkenning van zijn eigen verantwoordelijkheid.
Zo ook bij jullie die met de NPD leven, ligt de weg tot verandering in het volledig erkennen. Je moet beseffen dat je niet afhankelijk bent van de NPD voor jouw geluk. Wat als iemand anders het er niet mee eens is dat hij een probleem heeft?
Het zal blijven duren. Meer en meer mensen worden toegevoegd aan de strijd. Dit doet het conflict escaleren in plaats van het op te lossen.
Het verbannen van het redder syndroom uit onze benadering van conflictoplossing met een NPD betekent niet dat we passief zijn. We ondernemen nog steeds actie. Uiteindelijk willen we niet dat conflicten destructiever en gewelddadiger worden.
In alle geval brengen we de kinderen en onszelf steeds in veiligheid als het conflict escaleert.
We vermijden ook alle discussie en conflicten in het bijzijn van de kinderen. We moeten een effectievere manier van reageren gebruiken die niet de destructieve en escalerende kenmerken van het reddersyndroom heeft.
Elk destructief conflict komt voort uit het feit dat we een klein repertoire van vaardigheden, praktijken en gevoeligheden hebben. We weten niet hoe te reageren op conflicten wanneer het destructief is geworden en de impact ervan is gaan escaleren.
Toch is niemand voorbereid op het leven met een narcist.
Immers wenst de narcist ook niet dat het conflict wordt opgelost. Integendeel het conflict en de pijn die dat veroorzaakt is zijn leven. Daarom dat onze traditionele reacties de neiging hebben om het erger te maken dan om het op te lossen.
Om zo’n traditionele visie te behouden, betekent dit dat we onszelf als machteloos beschouwen. Hierdoor lijkt het alsof we het conflict niet kunnen oplossen. Het is alsof de destructieve reacties onvermijdelijk zijn.
De meeste conflicten escaleren simpelweg vanwege de tussenkomst van anderen. Zij proberen de situatie of een van de partijen in het conflict te redden. Dit betekent echter wel dat de persoon of mensen die de interventie uitvoeren het goed bedoelen.
Wanneer de redding een pleidooi is voor één kant, kan de interventie de situatie alleen maar escaleren. Dit gebeurt vooral wanneer het niet eens door één of alle betrokkenen wordt gevraagd. Hoe kan het dan niet escaleren? Plotseling is het aantal mensen dat betrokken is bij de situatie toegenomen. De ‘sticks’ die worden gebruikt om ‘zelfs de score’ groter te maken, worden steeds groter.
Vergroot je Inzicht: Vijf Vragen om over te Reflecteren
- Welke persoonlijke ervaringen heb je gehad met mensen die het reddersyndroom vertonen?
- Hoe kan ons begrip van het reddersyndroom helpen? Hoe kan dit het verbeteren van relaties met mensen met een narcistische persoonlijkheidsstoornis beïnvloeden?
- Wat zijn manieren waarop je gezonde grenzen kunt stellen om jezelf te beschermen tegen het reddersyndroom?
- Hoe kun je jouw eigen emotionele welzijn waarborgen wanneer je samenleeft of werkt met iemand met een NPD?
- Op welke manieren kun je steun vinden bij anderen die vergelijkbare uitdagingen ervaren in hun relaties?
Alles op onze blog is voor Zelfzorg en solidariteit, vaardigheids- en reflectiepraktijk, groei en bewustwording met psycho-educatieve informatie over individu en samenleving.
Op geen enkele manier is dit een aanzet tot haat of geweld, discriminatie of racisme.
✨ Jouw volgende stap naar heling begint hier
Voel je dat dit artikel je raakte? Dat het iets in beweging zette? Laat dat moment niet verloren gaan.
Sluit je aan bij onze online community – een warme, veilige plek waar gelijkgestemden elkaar begrijpen en ondersteunen.
👉 Doe een groeitaak die bij dit artikel hoort. Kleine stappen, grote transformaties.
Laat een reactie achter. Jouw stem kan iemand anders precies de herkenning geven die ze vandaag nodig heeft.
👉 Deel dit artikel met een vriend(in) die worstelt of twijfelt. Soms is één doorstuuractie het verschil tussen vastzitten en vooruitkomen.
🌿 Samen bouwen we aan herstel, kracht en emotionele vrijheid. Steun ons zonder extra kosten door aankopen bij bol. klik op onderstaande afbeelding.
Steun ons zonder extra kost door uw aankopen bij :
https://www.steunfondsvooroekraine.be/donatiepagina
Liefs Annemie
Helaas, het is mijzelf overkomen. Ongewenst, maar vanuit een goed hart; het beste voorhebben met. Een narcist kan ik niet redden. Ik ben wijzer geworden. Het zal mij geen tweede keer meer gebeuren. Ik heb er hulp voor gezocht in de professionele wereld van psychologie.