Categorieën
Narcisme Overleven narcist Nederland België Nederlandstalig

Angst en verlies aan eigenwaarde door objectificatie.

Definitie: objectificatie.

Objectificatie is de praktijk van het behandelen van een persoon of een groep mensen als een object.

Men behandelt je als een ding.

Het komt vrij vaak voor dat mensen met persoonlijkheidsstoornissen hun eigen behoeften en zorgen belangrijker maken dan die van de mensen om hen heen. Dit is de essentie van objectificatie – een gebrek aan bezorgdheid of in veel gevallen erkenning, van de gevoelens en rechten van anderen.

Ook al voelt het emotioneel aan degenen aan de ontvangende kant, in werkelijkheid is het juist het tegenovergestelde. Het is gebrek aan compassie voor of perceptie van de gevoelens van anderen die de drijvende kracht is. Ze leven letterlijk in hun eigen hoofd.

De term ‘objectivering’ associeert men vaak met discriminatie op grond van geslacht, zoals ‘objectivering van vrouwen’, wat verwijst naar de praktijk van het behandelen van vrouwen als huispersoneel of als seksueel eigendom zie sectie over seksuele objectivering). Objectivering heeft echter ook een bredere betekenis.

University of Chicago Professor Martha C. Nussbaum heeft Objectificatie ingedeeld in de volgende categorieën:

Categorieën van objectificatie.

Instrumentaliteit – wanneer men een persoon behandelt als een hulpmiddel voor andermans doeleinden.

Ontkenning van autonomie – wanneer men een persoon het recht ontzegt om beslissingen voor zichzelf te nemen.

Inertness – Een veronderstelling van inertiteit betekent dat men een persoon wordt behandelt alsof hij niet het vermogen heeft om voor zichzelf te handelen.

Eigendom – Een aandoening waarbij men een persoon wordt behandelt alsof deze eigendom is van of een slaaf is van de andere persoon.

Fungibility – Wanneer men een persoon behandelt alsof hij overbodig is of verhandelt of weggegooit door een andere persoon.

Geweldpleging – Een situatie waarin men iemand behandelt alsof het goed is om hem te verwonden of te vernietigen.

Ontkenning van subjectiviteit – Een aandoening waarbij men iemand behandelt alsof er geen reden is om zijn gevoelens te betonen.

Objectiveringshandelingen verrijken de dader meestal ten koste van het slachtoffer. Wat de dader niet erkent, zijn de kosten voor zichzelf in de vorm van langdurige persoonlijke veiligheid.

Mensen die anderen objectiveren bouwen hun eigen vorm van eenzame opsluiting, omdat ze door het vertrouwen en de goede wil van anderen te offeren, kwetsbaar zijn voor de uiteindelijke ondergang van hun macht. Net zoals dictaturen jaren of decennia kunnen duren, maar meestal aan het einde van de tijd instorten.

Hoe het eruit ziet?

Een jonge volwassene neemt alleen contact op met hun ouders om geld te verdienen.

Een echtgenoot wordt gedwongen om tegen zijn wil als huishoudelijke slaaf te werken.

Een bedrijfseigenaar laat een belangrijke zakenpartner na een lange relatie vallen waardoor de ander failliet gaat.

Een bejaarde persoon wordt verwaarloosd.

Kinderen worden gedwongen om te werken.

Een tiran gooit zijn / haar politieke tegenstanders in de gevangenis.

Gewelddadige misdaden en gevallen van diefstal zijn vaak een vorm van objectivering.

Hoe het voelt?

Als je objectief bent geweest, ben je waarschijnlijk bekend met de emoties van angst en woede. De woede die komt doordat je waardigheid en rechten geschonden werden door een andere persoon die zijn eigen behoeften belangrijker vindt dan de jouwe.

Daarbij kun je ook de drang voelen om te vergelden of gelijk te krijgen. De angst komt van het weten dat ze een zekere mate van autoriteit of invloed kunnen hebben en dat als ze het eenmaal hebben gedaan, ze dit waarschijnlijk opnieuw zullen doen.

Verlies aan eigenwaarde.

Een secundair, maar wellicht belangrijker effect van objectivering is een verlies van eigenwaarde. Velen van ons ontlenen een aanzienlijk deel van onze eigenwaarde aan de validatie die van andere mensen komt.

Dit verlies is van invloed op alle slachtoffers van objectivering en dit geldt met name voor kinderen die leven met een ouder met een persoonlijkheidsstoornis.

Het is erg moeilijk voor een slachtoffer van objectivering om niet naar zichzelf te kijken en te vragen “Wat heb ik gedaan om dit te verdienen?” Of “Wat is er mis met me dat ze me op deze manier behandelen?”

Slachtoffers van elke vorm van misbruik worden vaak kwetsbaar door zichzelf verwijten te maken voor de daden van de misbruiker en het misbruik ‘normaliseren’ door zichzelf ervan te overtuigen dat ze het op de een of andere manier verdienden en dat het onvermijdelijk en onvermijdelijk is.

Wat je niet moet doen!

Smeek  niemand die objectiveert en vraag om vriendelijk te zijn. Vraag eens wat je wilt — als ze het je niet geven, dan heb je je antwoord.

Sta jezelf niet toe om geïsoleerd te raken van anderen door een persoon die je tot  object maakt.

Maak geen allianties met een persoon die anderen objectiveert. Als ze het met anderen doen, zullen ze het je ooit aandoen.

Wees niet jaloers op het schijnbaar snelle succes van een narcist.

Werk aan het soort succes dat je leven lang meegaat dat is gebaseerd op het respectvol behandelen en respecteren van anderen.

Neem geen objectivering persoonlijk – het is de daad van een ongeordend persoon. Het zegt niets over je eigen waarde of waarde als persoon.

Probeer geen controle te krijgen over iemand die je slecht behandelt. Richt je op het beheersen van jezelf.

Reageer niet met verontwaardiging, woede of vergelding op objectificatie.

Als je gevoelens buiten beschouwing worden gelaten, zal je reactie geen grote invloed hebben en het kan zelfs leiden tot meer openlijke vormen van misbruik.

Denk niet aan mishandeling door toedoen van een ander als een soort investering die op de lange termijn vruchten zal afwerpen. Als iemand opzettelijk ervoor kiest om je pijn te doen, is er geen ultieme uitbetaling, alleen meer pijn in petto.

Accepteer geen behandeling als die niet ronduit respectvol, attent en gepast is.

Wat moeten we doen tegen objectificatie? 

Accepteer wanneer mogelijk kleine offers om jezelf te verwijderen van de invloed van iemand die je objectief maakt.

Bouw relaties op met mensen die je respecteren, bewonderen, goed behandelen en die geven zoveel als ze nemen.

Als je ziet dat iemand anders wordt misbruikt of verwaarloosd, meld dit dan.

Door Annemie Declercq

Annemie behaalde aan de Hogeschool Gent een Bachelor diploma in Orthopedagogie. Ze heeft een passie voor het bouwen van groepsluiken werkwelzijn en het gebruikmaken van de goedstoel-methodiek en presentie.
Ze werkt al vele jaren om mensen te helpen werk te vinden en te behouden en dit als armoede consulente.
Ze houdt van fietsen, boeken, schrijven, wandelen en muziek luisteren.
Annemie Declercq is moeder van 3 kinderen, grootmoeder, pleegmoeder, en plusmama van 2. Ervaringsdeskundige narcistisch misbruik, ouderverstoting en zelfgenezer van trauma.

Voeg hieronder een reactie toe! Reactie annuleren