De narcist wordt omschreven als het product van een lange en moeilijke psychologische ontwikkeling. Net als hypochonders worden narcisten gemaakt, niet geboren. Het gevoel van het recht hebben van een narcist kan zich ontwikkelen. Dit kan gebeuren in de periode van 5 – 7-jarige leeftijd.
Ook zal een afwijking in de spiegelneuronen daar een rol in spelen.
Nieuw onderzoek van de Wilfrid Laurier University suggereert echter dat narcisme eenvoudiger is dan dat. Narcisme is meer dan alleen een moreel falen of psychiatrisch symptoom. Narcisme kan een diepgaande mechanische storing weerspiegelen van de natuurlijke neiging van de hersenen om na te bootsen.
Interessant genoeg suggereert dit onderzoek ook dat het tegenovergestelde van narcisme namelijk empathie, zou kunnen verbeteren. Dit kan zelfs gebeuren door te oefenen van “empathie”. Om een narcist hem daar toe te laten bewegen op vrijwillige basis zal een ander paar mouwen zijn.
Prof. Obhi beschrijft het proces van mimicking /nabootsen en empathie leren als volgt:
Stel je voor dat je een koffiekopje oppakt. Dat is een handeling met motorische aspecten. Je hersenen sturen je hand om te bewegen. Het heeft ook sensorische aspecten. Je ziet hoe je hand beweegt.
Na verloop van tijd worden motorische en sensorische aspecten door “leren” met elkaar verbonden. Het gevolg is dat wanneer de sensorische aspecten opnieuw worden geactiveerd. Bijvoorbeeld, als je iemand anders een koffiekopje ziet pakken, worden de motorische aspecten ook weer geactiveerd. Dit staat bekend als het “spiegelneuron” systeem.
Het systeem van spiegelneuronen werd ontdekt in de jaren negentig.
Het wordt verondersteld dat het de reden is voor vele mysterieuze cognitieve functies. Cognitieve functies zoals imitatie, gezichtsherkenning tot zelfbewustzijn, met mogelijke relevantie voor autisme hebben daar mee te maken.
Jaren geleden ontdekten wetenschappers die specifieke zenuwcellen in de prefrontale cortex van makaken. Ze vonden dat specifieke hersencellen worden afgevuurd wanneer de apen een bal gooiden of een banaan aten.
Maar hier is de verrassing: dezelfde hersencellen werden afgevuurd. Dit gebeurde terwijl de apen keken naar een andere aap die deze handelingen uitvoerde. Met andere woorden, aap # 1 zag dat aap # 2 een bal gooide. De hersenen van aap # 1 reageerden hierop. Het was alsof hij de bal zelf had gegooid.
Wetenschappers noemden deze cellen eerst “monkey see, monkey do” neuronen. Later veranderden ze de naam in spiegelneuronen. Dat kwam doordat deze cellen apen in staat stellen de acties van een ander wezen te volgen. Ze weerspiegelen deze acties in hun eigen geest.
De morele steiger van de narcist is wankel als gevolg van afwijkingen in spiegelneuronen.
Professor Christian Jordan zei dat deze spiegelfunctie van de hersenen een soort ‘steiger’ biedt voor empathie. Het helpt ons te waarderen wat er in de hoofden van andere mensen omgaat. Om deze metafoor te volgen, is de morele steiger van de narcist wankel.
Zijn brug naar andere mensen dreigt in te storten. “Bij gebrek aan empathie of begrip, kijkt de narcist meestal naar anderen op een ‘utilitaire’ manier. Dit betekent dat ze gericht zijn op het praktische nut.” zei prof. Jordan. Kortom, hij is meer geïnteresseerd in anderen als middel voor hun eigen persoonlijke doeleinden dan als leeftijdsgenoten.
Het automatische imitatie-effect.
In the Journal of Experimental Psychology verscheen een studie. Ze onderzochten die reactie bij niet klinische narcisten. Het onderzoek heette “Human Perception and Performance“. De studie was met assistent-professor Jeremy Hogeveen en Miranda Giacomin. Over het algemeen vonden ze dat dit “automatische imitatie-effect” breed wordt gedeeld. Mensen die meer narcistisch waren, vertoonden veel minder imitatie-effect.
Het gevoel van recht hebben op andere mensen.
“Het brein bij narcisten verwerkt gewoon de handeling van de ander niet in dezelfde mate zoals bij de meeste mensen. Als het de handeling van de ander wel verwerkt, zijn er aanvullende mechanismen. Ze kunnen deze mechanismen inzetten om de input van andere mensen te onderdrukken. Deze aanvullende mechanismen passen goed bij wat we weten over hoe narcisten met andere mensen omgaan, ”zei prof. Obhi.
“Het is automatisch, maar de mate waarin het zich manifesteert, lijkt te veranderen als een functie van de “persoonlijkheid.” Veel minder dus naarmate er meer narcistische trekken zijn. “Narcisten imiteren niet automatisch”, zei prof. Obhi.
“Het zou één van de redenen kunnen zijn waarom narcisten in het echte leven problemen hebben in sociale relaties.” Toekomstig onderzoekswerk zal zich concentreren op de mogelijkheid dat narcisme kan worden verminderd. Dit zou gebeuren door training in empathie. Deze training is gebaseerd op de theorie van mirrorneuronen. “We kunnen dit trainen.”, denkt prof. Obhi.
Al deze bevindingen verklaart waarom narcisten een onredelijk gevoel van recht hebben, als je je leven deelt met een narcist.
Het verklaart ook waarom samenleven met een narcist zo’n negatief gevolg heeft op de partner. Het draait echt allemaal om hen. Ze hebben een inferieur perifeer zicht en empathie als het gaat om de behoeften van iemand anders.
Je hebt niet het gevoel dat ze blij worden als ze in een situatie zijn waar een ander blij is. Dit gebeurt wel bij niet-narcisten. Dat dringt gewoon niet tot hen door.
Spiegelneuronen en empathie.
Studies suggereren zelfs dat deze opmerkelijke spiegelneuronencellen de basis kunnen vormen voor menselijke empathie. Dat komt doordat ze ons naar de geest van iemand anders brengen. Hierdoor voelen we kort wat de persoon voelt.
In een 2007 artikel met de titel: “De Neurologie van Zelfbewustzijn” in Edge, verklaarde VS Ramachandran. Hij is een pionier in het spiegel-neuron onderzoek. Hij zei: “Ik noem deze ’empathie neuronen’ of ‘Dalai Lama neuronen’. Ze lossen de barrière tussen zichzelf en anderen op.”
Kortom, deze cellen kunnen een manier blijken te zijn waarop de natuur ervoor zorgt dat we om andere mensen geven.
Maar kijk vanuit een andere hoek naar spiegelneuronen en er duiken nieuwe vragen op.
Hoe komt het dat we vaak in tranen uitbarsten als iemand aardig voor ons is? Hoe komt het dat we een warm gevoel krijgen als iemand ons begrijpt? Waarom is het zo dat een eenvoudig, zorgzaam “Gaat het?” kan ons zo ontroeren?
Dat is dankzij de spiegelneuronen die zorgen voor empathie. Wat duidelijk niet zo is bij narcisten. Hun spiegelneuronen zorgen niet voor empathie. Ze zorgen wel voor de mogelijkheid om te faken of dit als middel te zien om hun doel te bereiken.
Empathie en hersenstructuren.
Vanuit een multidimensionaal perspectief is empathie een proces. Het omvat affectief delen. Empathie houdt ook het voorstellen en begrijpen van de emoties van anderen in.
De primaire hersenstructuren die betrokken zijn bij het mediëren van de componenten van empathie zijn de anterieure insula (AI). Ook de anterieure cingulate cortex (ACC) speelt hierbij een rol. Ook specifieke regio’s van de mediale prefrontale cortex (MPFC) zijn betrokken.
De AI en ACC zijn de belangrijkste knooppunten. Ze bevinden zich in het salience-netwerk (SN). Dit netwerk selecteert en coördineert de informatiestroom van de intero- en exteroreceptoren.

AI kan een rol spelen als een cruciale hub. Het fungeert als een dynamische omschakeling tussen twee afzonderlijke netwerken van cognitieve verwerking. Het centrale uitvoerende netwerk (CEN) houdt zich bezig met effectieve taakuitvoering. Het standaardmodusnetwerk (DMN) is betrokken bij zelfreflecterende processen.
Gegeven verschillende classificaties, kan een tekort aan empathie worden beschouwd als een centraal disfunctioneel kenmerk van narcisme.
Een recente fMRI-studie suggereert dat een tekort aan empathie het gevolg is van een disfunctie in de juiste AI.
Op basis van de verzamelde gegevens stellen onderzoekers een theoretisch model voor van onevenwichtig SN-functioneren bij narcisme. De disfunctionele AI-hub is verantwoordelijk voor constante DMN-activering. Deze activering vestigt op zijn beurt de aandacht op het zelf in plaats van op de andere. Dit kan het vermogen belemmeren om de emoties van anderen affectief te delen en te begrijpen.
We spiegelen constant de wereld rondom ons, ons aanpassen aan haar behoeften en proberen haar liefde en goedkeuring te winnen.
En elke keer dat we de wereld spiegelen, maakt het een kleine wederkerige honger om terug te spiegelen. Als die honger niet wordt gevuld, ontwikkelen we een aandoening. Ik heb deze aandoening de naam “Mirror Neuron Receptor Deficit” (MNRD) gegeven.
Met andere woorden de narcist wil constant bevestigd worden in wat hij ziet of voelt. Die wereld is een vervorming van de werkelijkheid. Toch wil hij of zij de mensen spiegelen in zijn omgeving. Dat maakt het uiterst moeilijk. Daarbij spiegelen narcisten die wereld niet op de “normale” manier.
Ze passen zich dan ook niet aan aan haar behoeften. Bovendien proberen ze dus ook niet de goedkeuring te krijgen. Ze spiegelen dan ook niet terug. Kortom, er is voortdurend honger. De narcist voelt zich uitgesloten en dient in vechtmodus te gaan om een goed gevoel te krijgen.
Nog enkele bevindingen over narcisten uit hersenonderzoek
Onderzoek toont vooral tekorten aan in het bottom-up-verwerkingsdomein onder narcisten.
Maar de cognitieve componenten van empathie lijken ook aangetast. Het gebruik van nieuwe tools vond alleen beperkingen in studies van NPD-patiënten. Deze nieuwe tools zijn onder andere de Multifaceted Empathy Test en de Movie for the Assessment of Social Cognition. Deze tools lieten beperkt empathisch gedrag zien. Deze studies lieten alleen beperkingen zien. Deze beperkingen waren zichtbaar in de affectieve opwinding en het delen van empathie.
Tekorten in emotieherkenning.
Een andere studie gebruikte een klassieke test. Deze test was voor het herkennen en begrijpen van gezichtsuitdrukkingen van angst, woede, walging, vreugde en verdriet. Deze studie bracht echter extra tekorten aan het licht in emotieherkenning.
Cognitieve top-down processen beheersen de emotieherkenning zoals angst en woede. Deze neiging onder narcisten om slechter te presteren bij de herkenningstaak geldt onafhankelijk hoelang de belichtingstijd duurt.
Narcisten hebben moeite om zichzelf van anderen te onderscheiden.
Onderzoekers gaan ervan uit dat er sommige tekortkomingen in empathie op neurobiologisch niveau zijn. Bij narcistische personen (NP) kunnen deze tekortkomingen geassocieerd zijn met een disfunctionele SN. Een disfunctionele SN leidt tot een stoornis van affectief delen en het begrijpen van de emoties van anderen.
Neiging om aan zichzelf te denken.
Bij Narcistische Personen (NP) kunnen interne stimuli – gedachten die rond het zelf zijn gecoördineerd – de rAI activeren. NP’s hebben de neiging om aan zichzelf te denken of zichzelf vaker een neutrale stimulus te geven dan anderen.
De focus op het zelf activeert dezelfde hersenregio’s. Dit gebeurt ook bij het observeren van de pijn van anderen. Daarom kan het moeilijk zijn om de stimuli correct te verwerken. Beide stimuli kunnen moeilijk correct verwerkt worden. Dit is vanwege de beperkte efficiëntie van de rAI.
Dergelijke gedachten zouden enkele stoornissen kunnen verklaren. Deze stoornissen hebben een verstoorde verwerking van affectieve stimuli. Deze stimuli zijn afkomstig van de externe wereld. Deze stoornissen leiden tot een vervorming van het salience-oordeel en verminderde empathie.
Abnormale activering van de rAI in NP’s kan het begrijpen van de perspectieven van anderen belemmeren.
De ervaring van buitengewoon gevoelige NP’s op een bepaald moment weerspiegelt de ervaring die ze bij anderen waarnemen. Dit genereert een gevoeligheid voor dreigingen die verband houden met disfunctie van de SN. Dat kan een basis vormen voor kwetsbare, narcisme-gevoelige, zeer reactieve angst die sterk analoog is aan sociale fobie.
Sociale fobie kenmerkt zich als een voornamelijk negatieve gemoedstoestand en een hyperactief autonoom zenuwstelsel. Bovendien kunnen hyperactieve reacties op negatieve stimuli leiden tot meer angst.
Probleem met begrijpen perspectieven van anderen.
Tegelijkertijd kan een hoge activering in de SN leiden tot minder affectief delen. Dit wordt veroorzaakt door een grote stimulus terwijl men zich in anderen inleeft. Het kan ook leiden tot meer persoonlijk leed. Grote hoeveelheden prikkels in de interne wereld bij narcisten kunnen de rAI-functie nog meer aantasten.
Als gevolg hiervan kan dit de verwerking van externe stimuli verwringen. Vanuit psychologisch oogpunt ziet men NP’s als mensen met problemen met het begrijpen van de perspectieven van anderen. Dit is een voorgestelde verklaring voor enkele tekortkomingen van empathie bij NP’s.
Het gevoel van het recht hebben van een narcist
Het rechthebben gevoel van de narcist is een volledig onderdeel en het gevolg van hun innerlijke bedrading. Het is een verdedigingsmechanisme tegen MNRD. Ze denken dat ze een voorkeursbehandeling verdienen boven alle anderen. Dit dwingt anderen om goedkeuring te geven aan het gedrag van de narcist.
Ze zullen zonder aarzelen de grenzen van mensen verleggen. Bovendien zien ze minder die grens tussen zichzelf en de andere. Ze gaan voor alles waarmee ze weg kunnen komen. Terwijl huldigen ze hun echte agenda in charme, vleierij en geveinsde zorg.
Hoe goed het er ook uitziet voor anderen, elke deal die een narcist sluit, wordt gedreven door de wens. Ze willen het beste van de buit krijgen. In die situatie maakt het niet uit wie er nog meer onder te lijden heeft.
Zonder geweten. Zelfs maar een achterwaartse blik. Een narcist gooit alles onder een bus wanneer het tijd is om te vertrekken.
Het is namelijk zo saai voor de narcist. Hij vindt het saai als hij niet specifiek krijgt wat hij wil. Het is een probleem als daar te veel inspanning voor nodig is. Bovendien kost het de narcist veel moeite om dit steeds te faken. Dit geldt voor hun echtgenoot, familie en zelfs hun kinderen.
Het gevoel van recht hebben van de narcist varieert van alledaagse gebeurtenissen. Ze zeggen: ‘Ik luister niet naar je gesprek. Laat staan dat ik er met je in betrokken ben. Ik zal alles naar mij terugdraaien’.
En ‘ik zal kijken wat ik wil op tv’. Ik zal het volume hoger zetten. Het maakt niet uit of je probeert een gesprek aan de telefoon te voeren. Belangrijke levensbeslissingen, zoals eigendomsovereenkomsten en de splitsing van activa, komen ook aan bod. De versie van de narcist over de gebeurtenissen is: ‘Ik verdien alles wat ik wil omdat …’
Meer over MNRD.
Het concept van Mirror Neuron Receptor Deficit (MNRD) kan gedeeltelijk de emotionele ervaring verklaren. Het verklaart ook het denken en de gedragsreacties bij narcisme en neurose.
Narcisten moet men constant spiegelen. Bovendien willen ze dat anderen zich aanpassen aan hun emotionele en psychologische behoeften. Ze frustreren en raken snel geïrriteerd. Wanneer ze al in een staat van MNRD zijn, worden ze gefrustreerd. Iemand durft het misschien aan om niet op hen te reageren. Dat maakt hen nóg gefrustreerder. Hun frustratie kan snel veranderen in wat we ‘narcistische woede’ noemen.
Dit is wat er gebeurde met de Heks in Sneeuwwitje.
Ze had al een MNRD of waarom zou ze om geruststelling hebben moeten vragen. ze had wat streling van haar ego nodig toen ze de Magische Spiegel naderde.
En toen ze in die gemoedstoestand verkeerde, werd ze niet ‘gespiegeld’. Maar ze kreeg in plaats daarvan te horen dat ze niet langer ‘de mooiste van allemaal’ was. De belediging die men aan haar narcistische verwonding toevoegt, was te veel. Deze zorgde ervoor dat ze in een woedende vergelding vloog.
Aan de andere kant, wanneer “neuroten” MNRD ervaren, voelen ze zich angstig en/of depressief. Als op dat moment niemand hen spiegelt, voelen ze frustratie. Dit wordt verergerd door een onverschillige daad van iemand anders, zodat ze niet woedend worden.
In plaats daarvan voelen ze zich angstiger en/of depressiever. Ze zullen zich terugtrekken of troost zoeken met eten, alcohol, drugs, winkelen en/of seks. Ze kunnen dit doen door hook up, prostituees en/of masturbatie.
“Soms kan het mensen niet schelen wat je wilt dat ze doen, totdat ze zich door jou bekommerd/gedragen/gespiegeld voelen.”
Wanneer mensen zich niet spiegelen, voelen ze niet dat je voor hen zorgt. De reden hiervoor is dat ze dan een MNRD ervaren. Ze verkeren dan in een staat van emotionele deprivatie. Terwijl ze in die gemoedstoestand verkeren, laten ze zich afleiden. Ze proberen die ontbering te corrigeren. Ze concentreren zich niet op wat ze moeten doen voor het welzijn van hun bedrijf of organisatie.
Wanneer een niet-narcist zich in een staat van MNRD bevindt en je nauwkeurig spiegelt, voel je je tijdelijk compleet. Daar tegenover staat. Dat gaat over in een gevoel van dankbaarheid en het verlangen om iets te beantwoorden.
Bij sommige resistente personen met een persoonlijkheidsstoornis kan het verlangen om samen te werken ontstaan door empathisch spiegelen. Stappen ondernemen om beter te worden kan ook hierdoor ontstaan. Door de specifieke gebreken in de hersenenstructuren van NP’s is het ontstaan van dit verlangen niet aanwezig.
In de wereld van vandaag is het gemakkelijk voor te stellen dat zo’n tekort aan spiegeling kan groeien. Het kan uitgroeien tot een diepe pijn.
Veel mensen voelen dat ze hun best doen. Dit geldt voor ongelukkige echtgenoten, CEO’s, managers, en zelfs klinisch depressieve patiënten. Dag in dag uit krijgen ze apathie en vijandigheid te verduren. Of, het ergste van allemaal, ze krijgen helemaal geen reactie. Naar mijn mening verklaart dit tekort waarom we ons zo emotioneel geraakt voelen als iemand onze pijn erkent. We voelen ons ontwapend. Soms voelen we ons zelfs overweldigd.
Narcistische relaties worden “het normaal”.
Groeien in een narcistisch gezin betekent omgaan met de eindeloze rechten van de narcist. Dit soort gedrag vormt je ‘normale’ versie van het leven. Als het om grenzen gaat, ben je gewend aan het idee dat wat van jou is, ook van de narcist. Wat uw rechten betreft – welke rechten precies? Je hebt geen rechten, ook niet op privé volgens de narcist.
Als je later in je leven contact maakt met een narcist, heb je dit naar alle waarschijnlijkheid niet zien aankomen. Dat komt omdat de narcist je in het begin liet geloven dat hij je ondersteunde door te fake-luisteren. En dat ze voor je zorgden, echt van je hielden, en dat ze je zagen, hoorden en waardeerden.
Je hebt iemand op het diepste niveau vertrouwd en toegelaten in je leven. Het kan verwoestend zijn om te beseffen dat ze je ruimte innemen. Deze persoon slokt eigenlijk je ruimte, energie en aandacht op. Ze maken je leeg zonder enig spijt.
Verzamel alle informatie op “narcisme.blog met de zoekfunctie” die je nodig hebt om te begrijpen hoe je echt kunt genezen van narcistisch misbruik. Als je de groeitaken uitvoert op “narcisme.blog” die je vindt in het menu, ben je een stap verder in je groeiproces. De taken vind je door te zoeken op “narcisme.blog taak”.
Alles op onze blog is voor Zelfzorg en solidariteit, vaardigheids- en reflectiepraktijk, groei en bewustwording met psycho-educatieve informatie over individu en samenleving.
Op geen enkele manier is dit een aanzet tot haat of geweld, discriminatie of racisme.
✨ Jouw volgende stap naar heling begint hier
Voel je dat dit artikel je raakte? Dat het iets in beweging zette? Laat dat moment niet verloren gaan.
Sluit je aan bij onze online community – een warme, veilige plek waar gelijkgestemden elkaar begrijpen en ondersteunen.
👉 Doe een groeitaak die bij dit artikel hoort. Kleine stappen, grote transformaties.
Laat een reactie achter. Jouw stem kan iemand anders precies de herkenning geven die ze vandaag nodig heeft.
👉 Deel dit artikel met een vriend(in) die worstelt of twijfelt. Soms is één doorstuuractie het verschil tussen vastzitten en vooruitkomen.
🌿 Samen bouwen we aan herstel, kracht en emotionele vrijheid. Steun ons zonder extra kosten door aankopen bij bol. klik op onderstaande afbeelding.
Steun ons zonder extra kost door uw aankopen bij :
Liefs Annemie
L