In De Lier Brugge ging Patrick Perquy zaliger regelmatig voor in de viering. Hierna volgt een toespraak van hem. Voor de vierde week van de Advent was het een derde keer dat inspiratie geput werd uit:
De liederen van de lijdende dienaar in vergelijking met het kind Jezus dat geboren wordt.
Aan het woord is de Heer. Hij stelt eerst vragen:
“Ik ben het die jullie troost.”
Hoe kan je dan bang zijn voor een sterveling?
Voor een mensenkind die vergaat als gras?
Hoe kun je de HEER vergeten, die je gemaakt heeft,
Die de hemel heeft uitgespannen
En de aarde gegrondvest?
Hoe kun je je zo laten beheersen door angst:
Voor de toorn van je belagers,
Voor hun pogingen je te vernietigen?
Waar blijven die belagers met hun toorn?
Weldra wordt de geketende bevrijd;
Hij zal niet sterven, niet afdalen in het graf,
Het zal hem aan niets ontbreken.
Ik de HEER, jullie God,
Die de zee opzweep, zodat de golven bruisen,
Wiens naam is HEER van de hemelse machten
ik leg je mijn woorden in de mond
En bescherm je met de schaduw van mijn hand,
Ik die de hemel geplant heb
En de aarde gegrondvest,
Die tegen Sion zeg
“Mijn volk ben jij.”
(Jesaja. 51,12-16)
We onderscheiden drie protagonisten in dit lied:
- De belagers, die maar stervelingen zijn: de pesters, de spotters de schamperen
- De geketende: de slachtoffers: de gepeste, de uitgelachene
- De HEER in zijn scheppingsmacht
We gebruiken de sleutel van de eigennamen die een groep aanduiden: de ganse troep belagers, de ganse groep slachtoffers.
De ondergrondse invloed van de gedachten van René Girard is merkbaar. Alleen een kleine elite durft zich nog te bekennen in de troep van belagers.
Die beweren dat de werklozen zelf de schuld zijn dat de migranten profiteurs zijn.
Het is “bon ton”, mainstream partij te kiezen voor de slachtoffers.
Maar wat betekent partij kiezen?
Is dat een gevoel van medelijden dat verdwijnt als de dauw in de morgen?
Is dat tederheid die ons hart vervult bij het kind al zingend “Adeste fideles”?
Dan gebeurt er niets met jou.
Dan kom je in de Bijbelse tekst niet eens voor, maar niet als onbewust bij de belagers.
In Tertio schrijft Roger Burggraeve een lezersbrief over ons thema(1),
een reactie op een bijdrage over de mis(be)handeling van ouderen in een zorgtehuis.
Ik pak zijn aangeklaagde perversiteit langs Girard op.
Wat gebeurt er met ons geweld, met mijn geweld in de maatschappij?
Culturen hebben overleefd dank zij het zondebokmechanisme. De meerderheid werd een ziedende massa en offerde ritueel een menselijk of dierlijk slachtoffer. Bloed moest vloeien om te zuiveren.
Jezus ontmasker, deconstrueert definitief dit vals mechanisme.
En nu? Waar kan ik nu met mijn geweld naartoe? Naar het voetbalstadion. De speler uit OHL Leuven heeft alle geweld op zich getrokken. Hij wordt met vier zondagen schorsing bestraft.
Moesten wij als Vlamingen niet zijn partij kiezen tegen Standaard? Zulke (voorlopig) uitzonderlijke feiten zijn onvoldoende om het geweld van werkloosheid, belastingdruk op te vangen. Daarom zoeken we naar slachtoffers, ons leven hangt af van slachtoffers.
Bij Roger de (mis)behandeling van ouderen in de instellingen…
Voor anderen: de slecht opgevoede kinderen, voor anderen: de slachtoffers van het verkeer.
En nu komt de perversiteit! Beschuldigen!
In onze gedachten voelen we mee met de slachtoffers. We beschuldigen de daders: het falend verplegend personeel, de onbekwaamheid van leerkrachten, de corrupte politie.
Onze gevoelens van beschuldiging worden elke avond op TV samengebundeld tot een valse unanimiteit. Dit creëert een algemene verontwaardiging. Ter Zake speelt daarop in, mildert of hitst op.
Wij projecteren ons geweld nu op de daders.
En blijven zelf buiten schot. In zijn brief noemt Roger dit “het slachtoffer-dader syndroom in de culturele mainstream is verschoven van de zondaar naar het slachtoffer”
Een leerling van Girard, Cesareo Bandera wijst daarop in zijn laatste studie A Refuge of Lies.
Ik nodig je uit de dubbelzinnigheid van je eigen positie uit te klaren met “partij kiezen voor” duidelijk te maken. Tijdens de familiebijeenkomst rond de eindejaarsfeesten kan je het scenario van de lezing van Jesaja proberen toe te passen. Of ook op de organisatie van het eindejaarsfeest.
Hoe wordt er gereageerd als je over tralies uit de weg zou vertellen? En Maggie, hoe “ligt” die in de familie?
En de herdenkingen van de gesneuvelden? Misschien zullen de posities duidelijker worden met dien verstande dat de neutraliteit in de bijbel niet bestaat. Een andere toets kan zijn de winnaars en de losers tijdens de maaltijd op te merken? Wie kreeg de aandacht?
Wie niet ? Wellicht zal het belagen, het schamperen, een beleefde vorm aannemen, maar niet als de alcohol de tongen losmaakt.
Misschien is mis(be)handeling van de ouderen in eigen familie aan de orde.
Partij kiezen is de houding van Jezus navolgen, zijn creatief mededogen.
De Samaritaan die in daden weet wat hij voor het slachtoffer kan doen. De vader die weet hoe hij zijn weggelopen zoon kan ontvangen. De drie wijzen die geschenken aanbrengen.
Als ons medelijden een religieus gevoel blijft, is het verdacht. Want echte gevoelens worden uitgebeeld in daden, zo creatief mogelijk.
Daarom zijn wij de viering begonnen met een oproep tot de gemeenschap:
“Vergeet niet dat woord van oudsher
Dat leeggeschud zullen worden de plunderaars
Uitgedreven de stichters van tirannie.
Maar de doodgetrapte zal leven
De arme zal opstaan en nemen
Het land dat hem toebehoort.”
De dag dat we dit lied in de gevangenis zullen durven zingen. We weten dat de echte plunderaars en stichters van tirannie er niet opgesloten zitten. Dan zal het Rijk Gods wat dichterbij gekomen zijn.
basis tekst wijlen Patrick Perquy
Als je bijkomende suggesties hebt, dan hoor ik die graag in de commentaren. Heb je vragen of oplossingen? Dan hoor ik die ook graag in de commentaren. Is het meer persoonlijk? Contacteer me dan.
Echt bruikbare suggesties.
Van kwetsuur naar litteken hulpverlening aan kinderen met complex trauma Paperback
auteurs:
Eileen Tang, Nicole Vliegen, Patrick Meurs
Kinderen met complex trauma worden ook gehechtheidstrauma of vroeg ontwikkelingstrauma genoemd. Ze worden in de hulpverlening aangemeld. Dit komt omdat ze moeilijk in de omgang zijn.
Hun opvoeders, begeleiders en ouders kunnen een gespecialiseerde handleiding gebruiken om deze kinderen zonder kleerscheuren te helpen opgroeien.
Ontwikkelingstaken die bij andere kinderen iets meer ‘vanzelf’ verlopen, kunnen voor deze kinderen onoverkomelijke struikelblokken zijn. Of ze doen de ontwikkeling helemaal vastlopen.
Ze krijgen wel eens etiketten als ‘ontwikkelingsgestoord’, ‘gedragsgestoord’, of ‘gehechtheidsgestoord’ opgeplakt. Deze kinderen en hun ouders verdienen een trauma-sensitieve context met veel begrip én professionele kennis. Dit boek wil daartoe bijdragen.
In het boek wordt bekeken hoe moeilijke ervaringen tijdens de eerste levensfase de ontwikkeling van een kind kunnen beïnvloeden. Het onderzoekt welke ontwikkeling deze kinderen (vaak adoptie- en pleegkinderen) vervolgens kunnen doormaken.
Daarna gaat de lezer mee naar de therapieruimte. Hier staat men stil bij de processen van verandering en groei. Deze processen kunnen meer opbouwende ontwikkelingssporen mogelijk maken.
Verken de Diepten van de Boodschap
- Welke gevoelens roept de boodschap van de gezangen van de lijdende dienaar bij jou op? Hoe verhouden deze gevoelens zich tot de boodschap van hoop die Jezus brengt?
- In hoeverre herken je de rol van de belagers en slachtoffers in je eigen omgeving? Heb je voorbeelden uit je eigen leven of de maatschappij?
- Hoe beschrijf je de impact van angst in je leven, zoals genoemd in de tekst? Op welke manieren heeft deze angst je beslissingen beïnvloed?
- Wat betekent “partij kiezen” voor jou in de context van sociale rechtvaardigheid? Heb je ooit een moment gehad waarop je actief partij hebt gekozen voor een slachtoffer?
- Hoe kun je hopen dat de concepten van de HEER in jouw dagelijks leven meer zichtbaar worden? Welke praktische stappen kun je nemen om deze inzichten toe te passen?
Alles op onze blog is voor Zelfzorg en solidariteit, vaardigheids- en reflectiepraktijk, groei en bewustwording met psycho-educatieve informatie over individu en samenleving.
Op geen enkele manier is dit een aanzet tot haat of geweld, discriminatie of racisme.
✨ Jouw volgende stap naar heling begint hier
Voel je dat dit artikel je raakte? Dat het iets in beweging zette? Laat dat moment niet verloren gaan.
Sluit je aan bij onze online community – een warme, veilige plek waar gelijkgestemden elkaar begrijpen en ondersteunen.
👉 Doe een groeitaak die bij dit artikel hoort. Kleine stappen, grote transformaties.
Laat een reactie achter. Jouw stem kan iemand anders precies de herkenning geven die ze vandaag nodig heeft.
👉 Deel dit artikel met een vriend(in) die worstelt of twijfelt. Soms is één doorstuuractie het verschil tussen vastzitten en vooruitkomen.
🌿 Samen bouwen we aan herstel, kracht en emotionele vrijheid. Steun ons zonder extra kosten door aankopen bij bol. klik op onderstaande afbeelding.
Steun ons zonder extra kost door uw aankopen bij :
https://www.steunfondsvooroekraine.be/donatiepagina
Liefs Annemie