Narcisme, vaak geassocieerd met egoïsme en gebrek aan empathie, is niet altijd zo makkelijk te herkennen als men denkt. We stellen de vraag over narcisme vaak. Dit komt vooral doordat we het woord ‘narcist’ gebruiken om iemand te beschrijven die arrogant of zelfingenomen lijkt.
Verdieping bij stap 1 van de leesroute Narcisme begrijpen. Deze verdieping kan een vraag over jezelf openen, maar één vraag of herkenningspunt vormt geen diagnose. Beschrijf liever één terugkerende ervaring en de gevolgen voor je relaties. Wanneer je je zorgen maakt, kun je bespreken welke professionele beoordeling of steun passend is.
Jouw vervolgstap: Bereid een vraag over passende professionele ondersteuning voor.
Echter, narcistische persoonlijkheidsstoornis (NPS) is een gediagnosticeerde psychische aandoening. Toch kan de vraag opkomen: wat als ik zelf narcistische trekken vertoon? Hoe weet ik of ik misschien aan NPS lijd?
Jacob Skidmore, een contentmaker op TikTok met de naam @thenamelessnarcissist, biedt een unieke kijk op deze vraag. Bij hem is NPS vastgesteld en hij deelt regelmatig inzichten over de stoornis met zijn 200.000 volgers. In zijn video’s probeert hij mythes over narcisme te doorbreken. Hij wil ook mensen helpen begrijpen wat deze aandoening écht betekent.
De sleutelvraag die alles kan onthullen
In een van zijn video’s bespreekt Skidmore een veel voorkomende misvatting. Veel mensen denken dat als je je afvraagt of je een narcist bent, het juist bewijst dat je geen narcist bent. Ze geloven dat de vraag jezelf maakt dat je geen narcist bent. Ze denken dat een echte narcist zich dat niet zou afvragen, toch? Maar dat is niet altijd het geval.
Volgens Skidmore draait het erom waarom je je zorgen maakt over het al dan niet hebben van narcistische trekken. Hij moedigt mensen aan om zichzelf de volgende vraag te stellen: “Waarom ben ik bang dat ik een narcist ben?”
Het antwoord hierop kan veel onthullen. Skidmore legt uit dat de meeste mensen niet bang zijn dat ze een psychische aandoening hebben. Maar ze vrezen eerder dat anderen hen als slecht, misbruikend of onverbeterlijk beschouwen. “De media portretteren narcisten vaak als monsterlijk, zonder hoop op verbetering, en dat beeld blijft bij mensen hangen,” zegt hij. Dit kan leiden tot angst en onzekerheid, zelfs bij mensen zonder NPS.
Narcisme als psychische aandoening
Skidmore benadrukt dat narcisme gezien moet worden als een psychische stoornis en niet als een morele veroordeling. “Zodra mensen narcisme gaan zien als een psychische aandoening, valt de angst vaak weg. Het wordt niet meer gezien als een bewijs dat ze verschrikkelijke mensen zijn,” stelt hij. Dit inzicht kan helpen. Het biedt een duidelijker onderscheid tussen echte narcistische kenmerken en de angst om een slecht persoon te zijn.
Hij verwijst ook naar mensen met obsessieve-compulsieve stoornis (OCD). Zij worstelen vaak met de obsessieve gedachte dat ze narcist zouden kunnen zijn. Deze obsessie ontstaat niet omdat ze daadwerkelijk narcistisch zijn. Ze zijn bang dat dit hen tot een slecht mens maakt.
NPS: een complexe aandoening
Narcistische persoonlijkheidsstoornis wordt gedefinieerd als een diepgeworteld patroon van grootsheidsgevoelens, een constante behoefte aan bewondering en een gebrek aan empathie. Deze kenmerken maken het moeilijk voor iemand met NPS om gezonde relaties te onderhouden. Toch is het belangrijk NPS als een psychische aandoening te beschouwen. NPS, net als vele andere stoornissen, vereist professionele behandeling.
Volgens de NHS (de Britse gezondheidsdienst) zijn enkele veelvoorkomende kenmerken van persoonlijkheidsstoornissen:
- Overweldigd worden door negatieve gevoelens zoals angst, waardeloosheid of woede
- Moeite met het onderhouden van stabiele relaties
- Een gevoel van leegte of emotionele loskoppeling
- Periodes waarin je het contact met de realiteit verliest
Als je vermoedt dat je NPS hebt, raadpleeg dan een arts of specialist. Dit is belangrijk voor een officiële diagnose.
De vraag die een narcist kan onthullen
Skidmore deelde ook een andere krachtige vraag die je kunt stellen. Dit kan handig zijn als je vermoedt dat iemand narcistische trekken heeft. Vraag: “Denk je niet dat er objectief gezien betere en slechtere mensen in de wereld zijn? En dat de rest van de wereld dat gewoon negeert?”
Deze vraag, zo legt hij uit, onthult de manier waarop een narcist de wereld ziet. Narcisten hebben vaak het gevoel dat zij tot een ‘hogere’ klasse behoren. Zij vinden dat de rest van de wereld hen daarin niet erkent. Dit idee van superioriteit is een belangrijk kenmerk van NPS.
Zelfreflectie en professionele hulp
Of je nu jezelf verdenkt van narcistische trekken of iemand anders verdenkt hiervan. Het is belangrijk om narcisme te zien als een behandelbare psychische stoornis. Het is niet een teken van moreel falen. Als je je zorgen maakt, aarzel dan niet om professionele hulp te zoeken. Zelfreflectie kan een goede eerste stap zijn, maar een officiële diagnose en passende behandeling zijn cruciaal om verder te komen.
Welke kleine stap past vandaag bij jou?
Neem mee wat je helpt. Je kunt één inzicht laten bezinken, iets opschrijven of steun vragen. Kies wat bij jouw mogelijkheden past; ook rust nemen mag.
Wil je verder lezen? Kies via Start hier een gids die bij jouw vraag past.
Goed om te weten: onze informatie ondersteunt inzicht en zelfreflectie en vervangt geen persoonlijke diagnose, behandeling of professioneel advies.
Een vraag of fout melden? Neem contact op met ons. Vermeld bij een fout de link en de betrokken passage. Dit contactkanaal is geen crisisdienst.
Lees in onze publicatieprincipes hoe we werken meer over onze achtergrond, bronnen, correcties en commerciële verwijzingen.
Liefs,
Annemie Persyn-Declercq en Johan Persyn
Wij vallen. Wij staan op. Wij groeien.
Ontdek meer van
Abonneer je om de nieuwste berichten naar je e-mail te laten verzenden.