Waarom jij misschien vaker ‘de bah’ voelt in relaties dan anderen
Ken je dat moment waarop je ineens totaal afknapt op iemand die je eerst nog heel leuk vond? Eén klein dingetje – een gek woord, een rare gewoonte, of een verkeerd gekozen sok – en boem: de afkeer. Het is alsof er van binnen iets omslaat. En je wil alleen nog maar wegrennen. Zo’n reactie verkennen begint bij zelfbewustzijn en je eigen reacties onderzoeken.
Verdieping bij stap 2 van de leesroute Zelfbewustzijn en zelfreflectie. Deze verdieping helpt een plots gevoel van afkeer onderzoeken. Beschrijf één situatie, wat je opmerkte en welke uitleg je eraan gaf. Je mag een eigen grens houden terwijl je je reactie verkent; één gevoel hoeft geen diagnose of oordeel over iemands hele karakter te worden.
Jouw vervolgstap: Onderzoek één reactie met gerichte zelfreflectie.
Welkom in het universum van ‘de ick’.
Wat is ‘de ick’ eigenlijk?
Je bent op date met iemand die op papier perfect lijkt. Leuke gesprekken, leuke lach, leuke plannen. Totdat… ze met hun mond open beginnen te kauwen. Of vijf selfies maken met hun bord pasta. Of rare straattaal gebruiken waar je nekharen recht van overeind gaan staan.
En dan voel je het. Die onverklaarbare afkeer. ‘De bah’, zoals sommigen het noemen. Je voelt het in je lijf en je weet: dit gaat ’m niet worden.
Het is niet alleen iets van Gen Z
Hoewel het op TikTok een populair fenomeen is geworden, blijkt uit onderzoek dat er meer achter zit dan een generatiegrap. Wetenschappers ontdekten dat ‘de ick’ zijn wortels heeft in iets heel menselijks én oers: walging als beschermingsmechanisme. Eerst tegen ziektes, later ook tegen ongeschikte partners. Dus ja, evolutionair gezien is het eigenlijk heel logisch.
Maar waarom jij vaker last hebt van ‘de bah’ dan anderen?
Uit een studie in Personality and Individual Differences (2025) blijkt dat mensen met bepaalde persoonlijkheidskenmerken vatbaarder zijn voor de ick:
1. Perfectionisme
Als jij hoge eisen stelt aan jezelf én anderen, is de kans groot dat je sneller afknapt. Niet omdat iemand objectief ‘slecht’ is, maar omdat ze niet aan jouw ideaalbeeld voldoen. De lat ligt hoog – soms té hoog.
2. Narcistische trekken
Nee, dit betekent niet dat je een narcist bent. Maar als je jezelf belangrijk vindt en graag bewonderd wordt, dan moet jouw ideale partner jou weerspiegelen. Dan kun je sneller walging ervaren als dat beeld niet klopt.
3. Gevoeligheid voor walging
Sommige mensen zijn van nature gevoeliger voor wat ze ‘vies’ of ‘raar’ vinden. Niet alleen fysiek, maar ook gedragsmatig. Denk aan kleine dingen: sokken in bed, een bepaald stemmetje, of… yoghurt eten met een theelepel. Een ander perspectief op afstand en nabijheid vind je bij hechtingspatronen in relaties.
Vrouwen lijken er vaker last van te hebben
In het onderzoek gaf 75% van de vrouwen aan ooit ‘de ick’ gevoeld te hebben, tegenover 57% van de mannen. Ook kende een groter percentage vrouwen de term. Of dat betekent dat vrouwen kritischer zijn? Misschien. Of gewoon vaker geconfronteerd worden met slecht gedrag. Wie zal het zeggen.
Moet je altijd luisteren naar ‘de ick’?
Niet per se.
Soms is het terecht: iets voelt écht niet goed. Maar andere keren? Dan ben je misschien te streng. Vraag jezelf af:
- Is dit echt zo erg?
- Of komt het doordat ik gespannen ben, hoge verwachtingen had, of gewoon even geen ruimte voel voor imperfectie?
Soms maakt een beetje mildheid het verschil tussen afknappen en een échte connectie.
En ja, ‘de bah’ bestaat ook buiten de liefde
Ook in vriendschappen of op de werkvloer kun je er last van hebben. Iemands gedrag roept weerstand op. Het voelt onoverkomelijk. Maar ook dan is het goed om te reflecteren: waar komt dit vandaan? Is het gedrag écht problematisch, of triggert het gewoon iets persoonlijks? Voor het gesprek over die verschillen lees je over gevoelens en behoeften respectvol bespreken.
Tot slot
‘De ick’ is menselijk. Evolutionair. En soms hartstikke onhandig. Vooral als je keer op keer de stekker uit iets trekt dat misschien best mooi had kunnen worden.
Dus de volgende keer dat je je ergert aan iemands sokken, stem, eetgewoonte of loopje… adem eens diep in. En vraag je af: is dit echt zo erg, of is mijn brein gewoon een beetje té kritisch vandaag?
Laat het ons weten: heb jij al eens last gehad van ‘de ick’? En wat was jouw grootste afknapper?
Welke kleine stap past vandaag bij jou?
Misschien gaf dit artikel woorden aan iets wat je al langer voelde. Misschien roept het vragen op, of wil je één inzicht verder onderzoeken.
Sta even stil bij deze vraag:
Wat wil ik meenemen uit dit artikel, en welke kleine stap past bij mijn mogelijkheden van vandaag?
Je kunt één gedachte opschrijven, een groeitaak uit het artikel proberen, steun vragen of bewust tijd nemen om alles te laten bezinken. Je hoeft niets te forceren. Ook rust nemen kan een passende stap zijn.
Van overleven naar leven. Van verdoving naar verbinding. Op jouw tempo.
Vind jouw volgende stap
Wil je verder lezen, maar weet je niet waar te beginnen? Onze startpagina helpt je een gids te kiezen rond narcisme begrijpen, herstel, trauma, zelfreflectie, grenzen, communicatie, kritisch denken of solidariteit.
Start hier: vind de gids die bij jouw vraag past.
Herkenning en uitwisseling
Soms helpt het om te lezen hoe anderen met vergelijkbare vragen omgaan. In onze Facebookgroep vind je ruimte voor herkenning en uitwisseling.
Je kiest zelf of je meeleest of deelneemt aan een gesprek, en wat je over jezelf wilt delen. Je hoeft je verhaal niet te vertellen om erbij te mogen horen.
Was dit artikel waardevol voor jou? Bewaar het gerust om later opnieuw te lezen, of deel het met iemand voor wie het steun of inzicht kan bieden.
Zelfzorg en solidariteit vormen onze basis
Op narcisme.blog verbinden we persoonlijke groei met zorg voor elkaar. We bieden psycho-educatieve informatie, reflectievragen en praktische oefeningen om jezelf, relaties en maatschappelijke patronen beter te begrijpen.
We willen bijdragen aan meer bewustwording, gezonde grenzen, verbinding en menselijk handelen. Daarbij kijken we zowel naar wat iemand zelf kan oefenen als naar de steun en omstandigheden die daarvoor nodig zijn.
Menselijke waardigheid, respect en geweldloze communicatie staan centraal. We wijzen haat, geweld, discriminatie en racisme af.
We bespreken schadelijk gedrag en maatschappelijke mechanismen zonder mensen tot een etiket te reduceren. Onze informatie ondersteunt inzicht en reflectie en vervangt geen persoonlijke diagnostiek of behandeling.
Zie je een fout of heb je een inhoudelijke vraag?
We streven naar zorgvuldige, begrijpelijke en actuele informatie. Toch kan er een fout, onduidelijkheid of ontbrekende nuance in een artikel staan.
Meld een fout of stel je vraag via het contactformulier. Vermeld de link naar het artikel, de passage waarover het gaat en een korte toelichting. Voeg gerust een relevante bron toe als die je melding verduidelijkt.
Eén duidelijke melding via dit formulier helpt ons je vraag overzichtelijk te behandelen. We beoordelen meldingen zorgvuldig en corrigeren of vullen informatie aan waar nodig. Verzoeken om inhoud te verwijderen bekijken we individueel.
Dank je dat je meedenkt en helpt onze informatie te verbeteren.
Liefs,
Annemie en Johan Persyn-Declercq (auteurs)
update : 09102026
Wij vallen. Wij staan op. Wij groeien.